محمد موسوى
10
مجموعه پيك شفا ( حقنه ) ( فارسى )
علم حقنه يا به اصطلاح امروزى حقنهدرمانى ، قوانين خاص خود را دارد اما از لحاظ كلى پايبند به اصول پايهء طبّ شريف ايرانى اسلامى يعنى مزاجهاى چهارگانه مىباشد . بنابراين يكى از هدفهاى طب ايرانى از طرح حقنه ، پاكسازى مزاج از اخلاط اضافى است ، سپس به عنوان يك روش بسيار موفق در درمان ريشهاى بيمارىها از آن ياد مىشود ، چرا كه دستگاه گوارش بخصوص روده قولون يكى از اعضاء و در حقيقت مخازن بيمارىخيز است كه ميكروبها و ويروسهاى عفونتزا مىتوانند از آنجا به عنوان پايگاهى مناسب براى رشد خود و گسترش بيمارى استفاده كنند . پس نزديكترين درمان به مركز تجمع بيمارىها همانا حقنه مىباشد . نكته ديگر اين است كه حقنه اخلاط بيمارىزا را از اعضاء رئيسه به عنوان مهمترين و حياتىترين دستگاههاى بدن دور مىكند . بيمارى را از اعلى به اسفل كشاندن ، اعضاء رئيسه و خادم الرئيسه و معاونتهاى آنان را از آسيب جدى محفوظ مىدارد تا بدن در حقيقت فرصت مناسب را براى طبيب فراهم سازد . در بحث پيشگيرى نيز روش حقنه با كشاندن اخلاط ناباب به اسفل بدن و هدايت آنها و قرار دادنشان در راه خروج كمك شايانى در تأمين بهداشت بنمايد . نكته ديگر دقتى است كه در تركيببندى صحيح مايعات و داروهاى حقنه به كار مىرفته و اين نشان مىدهد كه چقدر به اهميت حقنهدرمانى واقف بودهاند . تاريخ دوران باستان مملوّ از بحثهاى علمى جدى بين علما در مورد به كار بردن برخى از داروها در تركيببندى نسخههاى متعدد حقنههاست كه در كتب تاريخ پزشكى ثبت و ضبط شده است . پس ساخت داروهاى حقنه داراى قوانينى است كه آن را علم حقنهدرمانى مىناميم و ان شاء اللّه به آن اشاره خواهيم كرد . سيد محمّد موسوى 1388